Μυϊκές θλάσεις

Οι Μυϊκές Θλάσεις είναι κακώσεις ή τραυματισμοί των μυών κατά τη διάρκεια της άσκησης.

Είναι η συχνότερη μορφή κάκωσης που συμβαίνει κατά τις αθλητικές δραστηριότητες.

Τις περισσότερες φορές οι μυϊκές θλάσεις έχουν τη μορφή ενός απλού “τραβήγματος“, το οποίο περιορίζει τις δραστηριότητες (κυρίως τις αθλητικές) για λίγες ημέρες, έως και 2-4 εβδομάδες.

Οι αθλητές έχουν προφανώς περισσότερες πιθανότητες να πάθουν θλάση.

Οι θλάσεις διαχωρίζονται σε 3 κατηγορίες:

• Θλάση πρώτου βαθμού: Μικρής έκτασης ρήξη/διάταση των μυικών ινών.

• Θλάση δευτέρου βαθμού: Μερική ρήξη των μυικών ινών, αλλά με διατήρηση της συνέχειας του μυός.

• Θλάση τρίτου βαθμού: Μεγάλης έκτασης ρήξη των μυικών ινών, έως και πλήρης ρήξη/διατομή του μυός.

Αίτια μυϊκής θλάσης

Ο βασικός αιτιολογικός παράγοντας της μυϊκής θλάσης είναι η απότομη σύσπαση του μυός, πέραν των δυνατοτήτων του σε μια δεδομένη στιγμή.

Αιτίες Θλάσεων:

• Ανεπαρκής προθέρμανση: Απαιτούνται τουλάχιστον 20 λεπτά ζέσταμα πριν από την έντονη άσκηση, με σταδιακή αύξηση της έντασης. Στην προθέρμανση περιλαμβάνονται και οι διατατικές ασκήσεις σε ένα ποσοστό έντασης 60%, που θα προετοιμάσουν και θα διατείνουν κατάλληλα το μύες.

• Μειωμένη ευλυγισία: Ένας μυς κοντός ( σφιχτός), χωρίς επαρκή διάταση, είναι πιο επιρρεπής σε τραυματισμούς, γι’ αυτό και έχουν σημασία οι διατάσεις των μυών.

• Υπερπροπόνηση: Οι μύες χρειάζονται αποθεραπεία και ξεκούραση πριν την επόμενη άσκηση. Αν δεν υπάρχει ο χρόνος αποκατάστασης αυξάνεται η πιθανότητα να προκληθεί μία θλάση.

• Μυική ασυνέργεια:  Κάθε μυς έχει έναν ανταγωνιστή που δρα ενεργώντας στην αντίθετη κατεύθυνση. Αν κάποιος είναι ισχυρότερος του άλλου, τότε είναι πιθανό να τραυματίσει τον πιο αδύναμο.

• Έλλειψη μετάλλων: Το νάτριο το μαγνήσιο και το κάλιο είναι πολύ σημαντικά για την υγεία του μυικού συστήματος και την αποφυγή επώδυνων μυικών συσπάσεων (κράμπες). Όταν υπάρχει έλλειψή τους είναι πιθανό να προκληθούν τραυματισμοί.

Υπάρχουν και άλλοι παράγοντες που είναι επιβαρυντικοί για την δημιουργία μυϊκής θλάσης

• Ο μυς μπορεί να είναι κακώς προετοιμασμένος λόγω κακής εκγύμνασης ή πλημμελούς προθέρμανσης κατά την άσκηση.

• Ο μυς μπορεί να είναι αδύναμος λόγω προηγουμένου τραυματισμού και πλημμελούς αποκατάστασης.

• Ο μυς να έχει αναπτύξει ουλώδη ανελαστικό ιστό στο σημείο προηγούμενης θλάσεως.

• Ο μυς να έχει υπερφορτωθεί και έχει φθάσει σε μεγάλο σημείο κόπωσης.

• Σφικτοί μύες ή μύες εκτεθειμένοι σε ψύχος τραυματίζονται ευκολότερα.

Η πιο συνήθης εντόπιση μιας θλάσης είναι στη  μυοτενόντιο περιοχή, εκεί που ο μυς μεταπίπτει σε τένοντα.

Άτομα τα οποία ασχολούνται με αθλητικές δραστηριότητες παρουσιάζουν μεγαλύτερη συχνότητα στις θλάσεις. Επίσης άτομα τα οποία έχουν υποστεί θλάσεις στο παρελθόν έχουν περισσότερες πιθανότητες να ξαναπάθουν θλάσεις στην ίδια περιοχή.

Συμπτώματα μυϊκής θλάσης

Οι θλάσεις συμβαίνουν περισσότερο στην περιοχή που συνδέεται ο μυς με τον τένοντα (μυοτενόντιος συμβολή) και λιγότερο στην κύρια μάζα του μυός. Κύρια συμπτώματα στις καταστάσεις αυτές είναι τα ακόλουθα:

• Άμεσος πόνος,

• Τοπική ευαισθησία στη περιοχή,

• Ανάπτυξη οιδήματος (πρηξίματος) και αργότερα αιματώματος-εκχύμωσης (μελανιάς),

• Περιορισμός της κίνησης στις κοντινές αρθρώσεις.

Εντοπίσεις μυϊκής θλάσης

Οι περισσότεροι μύες θεωρητικά μπορούν να υποστούν θλάση. συχνότερα όμως παθαίνουν θλάση οι ακόλουθοι μύες:

• Ο γαστροκνήμιος μυς (η “γάμπα”) και κυρίως η έσω κεφαλή,

• Οι οπίσθιοι μηριαίοι μύες (κυρίως ο δικέφαλος μηριαίος),

• Οι προσαγωγοί,

• Ο δικέφαλος και ο τρικέφαλος στο βραχίονα

Μυϊκές θλάσεις: Διάγνωση

Συνήθως η διάγνωση είναι εύκολη από το ιστορικό της κάκωσης και την κλινική εξέταση.  Ο υπέρηχος και η μαγνητική τομογραφία μπορούν να βοηθήσουν στην εκτίμηση της έκτασης της βλάβης, αλλά δεν είναι απαραίτητα.

Η μυϊκή θλάση … Α) Στον υπέρηχο …

Β) Στο μαγνητικό τομογράφο …

Μυϊκές θλάσεις και αντιμετώπιση αυτών …

Η συντηρητική αγωγή είναι καταρχήν η πρώτη προσέγγιση στην αντιμετώπιση των θλάσεων.

Ακολουθούνται οι αρχές του  R.I.C.E.

(Rest – Ice – Compression – Elevation)…

1. REST = Ακινητοποίηση (…2-3 ημέρες. Κατόπιν είναι επιζήμια οπότε συνίσταται η προοδευτική κινητοποίηση της μυϊκής ομάδας)

2. ICE = Παγοθεραπεία (…τις πρώτες 48ώρες)

4. COMPRESSION = Συμπίεση (…επίδεση με ελαστικό επίδεσμο (όχι πολύ πιεστικά)

5. ELEVATION = Aνύψωση του μέλους (…για μείωση του οιδήματος)

Ο χρόνος αποκατάστασης και αποθεραπείας μετά από μια μυϊκή θλάση εξαρτάται κυρίως από το βαθμό της θλάσης…

…οπότε :

• Στις θλάσεις 1ου βαθμού ο αθλητής επιστρέφει στις προπονήσεις σε 7-10 ημέρες.

• Στις θλάσεις 2ου βαθμού απαιτούνται τουλάχιστον 3 εβδομάδες.

• Στις θλάσεις 3ου βαθμού (αλλά και στις σοβαρότερες 2ου βαθμού), ο χρόνος αποθεραπείας είναι δύσκολο να προϋπολογιστεί καθώς εξαρτάται από πολλούς παράγοντες (σημείο τραυματισμού, χειρουργική ή συντηρητική αντιμετώπιση, ηλικία αθλητή, επίπεδο άθλησης, κ.α.). Μπορεί να ποικίλλει από 6 εβδομάδες έως και 6-8 μήνες.

Με την φυσικοθεραπεία στις πρώτες 2-3 ημέρες ο θεραπευτής προσπαθεί να μειώσει το οίδημα και τον πόνο χρησιμοποιώντας:

-TECAR

-Ρεύματα TENS

-Διασταυρούμενα ρεύματα

-Κρυοθεραπεία

Μετά τις πρώτες 2-3 ημέρες ο στόχος του φυσικοθεραπευτή είναι να αυξήσει την κυκλοφορία του αίματος στο σημείο βλάβης μέσω:

-TECAR

-Υπέρηχου

-Θερμών επιθεμάτων

-Διαθερμιών

-Laser

…για να επιτύχει τον μέγιστο βαθμό παροχής θρεπτικών στοιχείων για την επούλωση της βλάβης.

• Κατόπιν επιβάλλεται πρόγραμμα διατατικών ασκήσεων στον τραυματισμένο μυ (…ήπιες διατάσεις στο όριο του ελαφρύ πόνου).

• Στην συνέχεια της αποκατάστασης ξεκινούν σταδιακά οι ισοτονικές ασκήσεις για επιπλέον ενδυνάμωση.

• Ακολουθούν εξειδικευμένες ασκήσεις ιδιοδεκτικότητας και νευρομυϊκής συναρμογής, δηλαδή ασκήσεις επανεκπαίδευσης του μυός για ασφαλή επιστροφή στην καθημερινή δραστηριότητα.

Υπάρχουν όμως και Επιπλοκές:

Οι επιπλοκές στις θλάσεις έχουν άμεση σχέση με το βαθμό της θλάσης και διαβαθμίζονται αναλόγως.

Αφορούν τον αυξανόμενο σχηματισμό ουλώδους ιστού στην περιοχή της θλάσεως, δημιουργία εγκυστωμένου αιματώματος και τη δημιουργία οστικού ιστού (οστεοποιός μυοσίτις) που πολλές φορές οδηγεί στην περιορισμένη λειτουργικότητα του μυός και της άρθρωσης στην οποία επενεργεί.

Η χειρουργική θεραπεία είναι συνήθως η μέθοδος επιλογής στις περιπτώσεις αυτές.

Τα παραπάνω είναι εμφανή στις ακτινογραφίες και δηλώνουν ότι κάποτε υπήρξε επαναλαμβανόμενος τραυματισμός στο σημείο.

Μέτρα πρόληψης μυϊκής θλάσης

• Η καλή προθέρμανση πριν την έναρξη των αθλητικών δραστηριοτήτων είναι πολύ σημαντική.

• Πρέπει πάντα να περιλαμβάνει διατατικές ασκήσεις στο 60% της έντασης, ώστε να διαταθεί ο μυς, να αποκτήσει την ελαστικότητά του και να προετοιμαστεί για δράση.

• Σωστή τεχνική.

• Διατάσεις μετά το τέλος της άθλησης. Είναι απαραίτητη η διάταση όλων των μυϊκών ομάδων που γυμνάσθηκαν.

• Οπωσδήποτε διατατικές ασκήσεις πριν την προπόνηση/αγώνα/άθλημα σε ένα ποσοστό έντασης 60%, που θα προετοιμάσουν και θα διατείνουν κατάλληλα το μύες.